Kunststof en koper verbinden: verraderlijke verschillen in binnendiameters
Kunststof en koper verbinden: verschillen in binnendiameter en drukverlies
Bij het combineren van kunststof en koperen leidingen wordt vaak gekeken naar de buitendiameter. Dat kan tot fouten leiden. Door verschillen in wanddikte wijkt de binnendiameter sterk af, met directe invloed op doorstroming en drukverlies.
Buitendiameter zegt niet alles
In de praktijk wordt bij een koperleiding 15 mm vaak een kunststof 16 mm gekozen. Dat is logisch: de binnendiameters komen dan ongeveer overeen (circa 12,5–13 mm).
Bij een koper 22 mm gaat het echter vaak mis. De eerstvolgende kunststofmaat is 20 mm, maar die is hydraulisch te klein. Door de grotere wanddikte van kunststof wordt de binnendiameter sterk beperkt.
De juiste combinatie is:
- Koper 22 mm → Kunststof 25 mm
De maat 20 mm kunststof is hydraulisch passend bij koper 18 mm, een maat die in Nederland vrijwel niet voorkomt.
Gevolgen van verkeerde maatkeuze
Wanneer 22 mm koper wordt vervangen door 20 mm kunststof ontstaat:
- kleinere binnendiameter
- hogere stromingssnelheid
- groter drukverlies
- kans op comfortklachten bij tappunten
Effect van fittingen
Bij fittingen wordt het verschil nog groter.
Metaal:
- fitting wordt om de buis heen geplaatst
- binnendiameter blijft grotendeels intact
Kunststof:
- fitting wordt in de buis geschoven
- binnendiameter wordt extra verkleind
Bij een al te kleine leidingmaat kan dit leiden tot extreme vernauwingen, vooral bij:
- knieën
- T-stukken
Dit veroorzaakt extra drukverlies en verminderde waterstraal.
Praktisch advies
Kies bij overgang van metaal naar kunststof altijd ruim:
- Metaal 22 mm → Kunststof 25 mm
- Metaal 35 mm → Kunststof 40 mm of zelfs 63 mm (afhankelijk van debiet)
Drukverlies en Zeta-waardes
Voor grotere installaties is rekenen noodzakelijk. Software kan het extra drukverlies van hulpstukken berekenen op basis van Zeta-waardes.
Let op:
- Opgegeven Zeta-waardes kunnen sterk afwijken van de praktijk
- Een opgegeven waarde van 11 kan in werkelijkheid 20 zijn
- Fabrikantgegevens zijn niet altijd onderling uitwisselbaar
Controleer bij voorkeur of metingen zijn uitgevoerd volgens DVGW-richtlijn W575.
Samengevat
- Vergelijk nooit alleen buitendiameters
- Houd rekening met wanddikte en binnendiameter
- Fittingen in kunststof verkleinen de doorlaat extra
- Te kleine diameters veroorzaken comfortklachten
- Gebruik software en controleer fabrikantdata
Disclaimer
Dit kennisdocument is bedoeld als praktische technische leidraad voor installateurs en adviseurs. De informatie is met zorg samengesteld op basis van actuele kennis en praktijkervaring. Elke situatie blijft echter projectspecifiek. Controleer daarom altijd of de gekozen oplossing past binnen de bouwkundige en installatietechnische uitgangspunten van je project.
We denken graag met je mee!
Twijfel je over de juiste dimensionering, detaillering of systeemkeuze? Neem gerust contact met ons op. We kijken inhoudelijk met je mee en delen onze ervaring vanuit de praktijk. Samen zorgen we voor een technisch kloppende en toekomstbestendige oplossing.
Technea, wijzer in installatietechniek
Technea | Pallasweg 13 | 8938 AS Leeuwarden | info@technea.nl | 058-2884739
Related Articles
Fresh-r geluidsreductie (Dn,e,w) bij ventilatie in gevels
Fresh-r geluidsreductie (Dn,e,w) bij ventilatie in gevels Bij ventilatievoorzieningen in gevels speelt naast ventilatiecapaciteit ook de geluidsoverdracht van buiten naar binnen een belangrijke rol. Vooral bij woningen langs drukke wegen kan het ...Het verschil tussen een boiler en een buffer?
Het verschil tussen een boiler en een buffervat Zowel een warmwaterboiler als een buffervat worden gebruikt voor de opslag van warm water. Toch hebben ze een duidelijk verschillende functie binnen een installatie. Wat is een boiler? Een boiler is ...Wat is het verschil tussen de primaire en secundaire aansluiting van een verdeler?
Wat is het verschil tussen de primaire en secundaire aansluiting van een verdeler? Bij een (vloer)verwarmingsverdeler wordt onderscheid gemaakt tussen de primaire en de secundaire zijde. Dit onderscheid is hydraulisch van belang bij ontwerp, ...Verschil Hydraulisch Neutraal en Hydraulisch actief
Verschil tussen hydraulisch neutraal en hydraulisch actief bij vloerverwarmingsverdelers Bij de keuze en aansluiting van een vloerverwarmingsverdeler is het belangrijk om te weten of deze hydraulisch neutraal of hydraulisch actief is aangesloten. In ...Afzekeren van een PV-omvormer – uitgangspunten volgens Netcode en praktijk
Afzekeren van een PV-omvormer – normatief kader (NEN 1010 en Netcode) Een netgekoppelde PV-omvormer wordt aangesloten op een eigen eindgroep en beveiligd met een aardlekautomaat (RCBO). Dit is een combinatie van installatieautomaat en ...